Karol SzymanowskiKarol Szymanowski uznawany jest obok Fryderyka Chopina za najwybitniejszego polskiego kompozytora. Żył w latach 1882-1937, pochodził z polskiej rodziny mieszkającej na Ukrainie. Kompozytor, pianista, pisarz i krytyk muzyczny. Tworzył w okresie Młodej Polski i uznawany jest za jednego z głównych przedstawicieli tej epoki. Kompozytor zdolności muzyczne rozwijał od najmłodszych lat. Podczas pobytu w Berlinie poznał Ryszarda Straussa i zainspirowany jego muzyką napisał pierwsze symfonie.

Twórczość Szymanowskiego

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości rodzina Szymanowskich sprowadziła się do Warszawy gdzie kompozytor odniósł pierwsze sukcesy artystyczne i został rektorem Warszawskiego Konserwatorium Muzycznego. W pierwszej fazie twórczości Szymanowski wzorował się na Straussie i muzyce epoki romantyzmu, w późniejszych latach twórczości uległ wpływowi impresjonizmu stając się jednym z jego głównych przedstawicieli.

Kompozytor napisał 79 utworów muzycznych, w tym 29 pieśni, 4 symfonie, 2 koncerty, 2 opery, 1 operetkę, 2 balety, 17 utworów na fortepian, 11 utworów muzyki kameralnej, 6 utworów chóralnych, oraz 5 utworów orkiestrowych . Kompozytor wypracował własny styl muzyczny, do utworów wprowadził motywy polskiego folkloru, głównie podhalańskiego i kurpiowskiego, na co wpływ miały jego częste pobyty w Zakopanem. Oprócz komponowania licznych utworów muzycznych Karol Szymanowski zajmował się również twórczością literacką pisząc wiersze i powieść. W latach trzydziestych otrzymał Złoty Wawrzyn Polskiej Akademii Literatury za twórczość literacką.

Szymanowski w Zakopanem

W roku 1930 Szymanowski na stałe zamieszkał w Zakopanem w wynajmowanej Willi „Atma” skąd kierował Akademią Muzyczną w Warszawie. Artysta zmarł na gruźlicę w 1937 roku w sanatorium w Lozannie gdzie przebywała na leczeniu. Pochowany został w Skrypcie Zasłużonych na Skałce w Krakowie. Serce kompozytora spłonęło w czasie powstania warszawskiego w Kaplicy Sióstr Sercanek w Kościele św. Krzyża.

W trzydziestą rocznicę śmierci kompozytora postanowiono utworzyć muzeum upamiętniającego życie i twórczość Szymanowskiego. Pomysł utworzenia muzeum wysunęła Krystyna Dąbrowska, siostrzenica i zarazem spadkobierczyni kompozytora. Środki finansowe potrzebne na utworzenie muzeum zebrał w latach 1972-74 Jerzy Waldorff.

Willa Atma

Willa Atma (fot. Jadwiga, WikiMedia)

Muzeum powstało w 1976 roku, a jego siedzibą obrano Willę „Atma” w Zakopanem, gdzie artysta tworzył i mieszkał przez ostatnie kilka lat swojego życia. Drewniany dom wybudowany jest w typowym zakopiańskim stylu i przez wiele lat pełnił funkcję pensjonatu. Właśnie w tym miejscu powstały także ostatnie utwory artysty m.in. „Pieśni Kurpiowskie” , „2 Koncert Skrzypcowy”, 4 Symfonia i 2 ostatnie mazurki. Przez kolejne lata po śmierci artysty willa pełniła funkcję budynku lokatorskiego, a w chwili utworzenia muzeum na podstawie zdjęć i opisów zrekonstruowano gabinet kompozytora, zaś pozostałym pomieszczeniom nadano klimat z dwudziestolecia międzywojennego.

Zbiory muzeum Szymanowskiego

W muzeum znajdują się pamiątki, przedmioty osobiste, oraz księgozbiór kompozytora. Główną treścią wystawy jest informacja o artyście, jego twórczości, miejscu w polskiej kulturze oraz związkach z Podhalem. Można też obejrzeć gablotę, w której znajduje się ekspozycja odznaczeń przyznanych Karolowi Szymanowskiemu. Znajdują się w niej m.in. Krzyż Komandorski polonia restituta, gwiazda orderu polonia restituta, order legii honorowej (Francja), order korony włoskiej, złoty krzyż zasługi i inne.

galeria orderów - odznaczenia Szymanowskiego

Odznaczenia Szymanowskiego (fot. Dariusz.Biegacz, WikiMedia)

przedmioty Szymanowskiego

Przedmioty Szymanowskiego (fot. Dariusz.Biegacz, WikiMedia)

W budynku udostępnione dla zwiedzających są cztery pomieszczenia. W pierwszym pokoju obejrzeć można wystawę fotografii dotyczących życia kompozytora od dzieciństwa po ostatnie lata jego życia. W następnej sali znajduje się fortepian, oraz zdjęcia jego znajomych i przyjaciół. Zobaczyć na nich można wiele znanych postaci, są wśród nich Iwaszkiewicz, Kasprowicz i Witkacy. Jednak najbardziej interesujące dla zwiedzających wydają się dwa ostatnie pomieszczenia, mianowicie jadalnia i gabinet. W jadalni zgromadzono osobiste przedmioty i pamiątki po kompozytorze. W oszklonych szafach można zobaczyć ubranie koncertowe kompozytora, karty do pasjansa, ołówek, jego książki, obrazy oraz nuty.

Pianino w gabinecie Szymanowskiego

Pianino Szymanowskiego (fot. Dariusz.Biegacz, WikiMedia)

Natomiast w gabinecie stoi pianino, na którym grywał i komponował Karol Szymanowski. Od roku 1977 w willi znajduje się siedziba Ogólnopolskiego Towarzystwa Muzycznego im. Karola Szymanowskiego, które często w tym miejscu organizuje koncerty muzyki kameralnej i festiwale muzyczne. W 125 rocznicę urodzin kompozytora i 70 rocznicę śmierci rok 2007 został uznany rokiem Karola Szymanowskiego

Karol Szymanowski to najwybitniejszy polski kompozytor I połowy XX wieku, oraz uznany twórca europejski. Stał się jednym z najwybitniejszych przedstawicieli polskiego modernizmu. Kompozytor przez większość swojego życia związany był z Zakopanem gdzie często przyjeżdżał, a przez ostatnie sześć lat swojego życia mieszkał na stałe. Częste pobyty na podhalu mają swoje odzwierciedlenie w twórczości artysty. Artysta wprowadził do swych utworów motywy podhalańskiego folkloru nadając im własny, bardzo liryczny styl.

Muzeum biograficzne poświęcone Karolowi Szymanowskiemu w Zakopanem gromadzi liczne pamiątki po artyście, jego fotografie, rękopisy, książki, listy i portrety. Muzeum jest swoistym hołdem złożonym wielkiemu kompozytorowi, którego twórczość na stałe wpisała się w kanony polskiej kultury.

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
[Głosów:3    Średnia:4/5]