{"id":3194,"date":"2016-06-13T22:01:47","date_gmt":"2016-06-13T20:01:47","guid":{"rendered":"http:\/\/www.myzakopane.pl\/?page_id=3194"},"modified":"2024-11-17T23:51:12","modified_gmt":"2024-11-17T22:51:12","slug":"na-podhalu","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/","title":{"rendered":"Na Podhalu"},"content":{"rendered":"

\"Podhale\"Wi\u0119kszo\u015b\u0107 os\u00f3b uto\u017csamia Podhale z Zakopanem i mieszkaj\u0105cymi tam g\u00f3ralami. Jednak Podhale to bardziej rozleg\u0142a kraina obejmuj\u0105ca znaczny obszar le\u017c\u0105cy u podn\u00f3\u017ca Tatr. Na tym obszarze le\u017cy kilkana\u015bcie gmin a pocz\u0105tki osadnictwa na tych terenach si\u0119gaj\u0105 XIII wieku. Podhale to te\u017c specyficzna kultura charakteryzuj\u0105ca si\u0119 strojami, gwar\u0105 oraz kuchni\u0105. Odwiedzaj\u0105c Zakopane warto te\u017c wybra\u0107 si\u0119 na wycieczk\u0119 po okolicach, mo\u017cna tam spotka\u0107 miejsca, gdzie zwyczaje g\u00f3ralskie s\u0105 dalej piel\u0119gnowane.<\/p>\n

Historia Podhala<\/h3>\n

Nap\u0142yw ludno\u015bci na Podhale rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 na mocy dekretu z 1 251 roku, kt\u00f3ry umo\u017cliwi\u0142 zamieszkanie tutaj osadnik\u00f3w niemieckich. Obecnie zamieszkuj\u0105 tutaj Podhalanie, kt\u00f3rzy powstali w wyniku wymieszania si\u0119 ludno\u015bci niemieckiej i s\u0142owia\u0144skiej. Takie badania nad kultur\u0105 g\u00f3ralsk\u0105<\/a> prowadzi\u0142 J\u00f3zef Szujski na podstawie gwary podhala\u0144skiej.<\/p>\n

\"Stare<\/a>

Stare zdj\u0119cie Zakopanego (fot. Awit Szubert, PublicDomain)<\/p><\/div>\n

Oddzielnym aspektem jest historia Zakopanego i rozw\u00f3j tego miasta jako o\u015brodka turystyczno – sportowego, ale tak\u017ce kulturalnego. Przywilej osadniczy datowany jest na rok 1 578, jednak dopiero XIX wiek to wzrost znaczenia Zakopanego za spraw\u0105 dzia\u0142a\u0144 Tytusa Cha\u0142ubi\u0144skiego. Za\u0142o\u017cy\u0142 on Towarzystwo Tatrza\u0144skie i promowa\u0142 Zakopane jako uzdrowisko. Drugim mi\u0142o\u015bnikiem Zakopanego by\u0142 Stanis\u0142aw Witkiewicz, kt\u00f3ry wymy\u015bli\u0142 styl zakopia\u0144ski<\/a> i zaprojektowa\u0142 kilka pierwszych drewnianych obiekt\u00f3w min. znane wille zakopia\u0144skie<\/a>. Wiele p\u00f3\u017aniejszych budowli wzorowanych by\u0142o na pomys\u0142ach Witkiewicza.<\/p>\n

Miejscowo\u015bci na Podhalu<\/h3>\n

Podhale to jednak nie tylko Zakopane, cho\u0107 to najbardziej znane miasto w tym regionie. Innym wa\u017cnym miastem w tym regionie jest Nowy Targ<\/a> – historyczna stolica Podhala. Jest to g\u0142\u00f3wny o\u015brodek przemys\u0142owy na Podhalu. Pr\u0119\u017cnie rozwijaj\u0105 si\u0119 te\u017c jako o\u015brodki sport\u00f3w zimowych Bia\u0142ka<\/a> i Bukowina Tatrza\u0144ska<\/a>, kt\u00f3re stanowi\u0105 konkurencj\u0119 dla marazmu jaki panuje pod tym wzgl\u0119dem w Zakopanem. Coraz wi\u0119cej narciarzy zamiast do Zakopanego wybiera si\u0119 do tych dw\u00f3ch miasteczek. Z Zakopanem granicz\u0105 te\u017c dwie inne gminy – Ko\u015bcielisko i Poronin. Warto wspomnie\u0107 te\u017c o basenach termalnych w Szaflarach<\/a>.<\/p>\n

Zakopane to te\u017c dogodna baza wypadowa na jednodniowe wycieczki po okolicy. Na pewno warto odwiedzi\u0107 Lud\u017amierz z sanktuarium<\/a>, kt\u00f3re przyci\u0105ga nie tylko pielgrzym\u00f3w. Innym kierunkiem mog\u0105 by\u0107 te\u017c okolice Dunajca, gdzie mo\u017cna odwiedzi\u0107 Czorsztyn z ruinami zamku oraz Niedzic\u0119. Mo\u017cna te\u017c sp\u0142yn\u0105\u0107 tratwami z Kro\u015bcienka nad Dunajcem podziwiaj\u0105c malownicze rejony Pieni\u0144skiego Parku Narodowego.<\/p>\n

Znane osoby z Podhala<\/h3>\n

Z Podhala wywodz\u0105 si\u0119 dwie znane, zwi\u0105zanych z ko\u015bcio\u0142em katolickim, osoby – Stanis\u0142aw Dziwisz sekretarz papie\u017ca Jana Paw\u0142a II oraz J\u00f3zef Tichner<\/a> – filozof i prezbiter katolicki. Jak przysta\u0142o na o\u015brodek sport\u00f3w zimowych pochodzi st\u0105d dw\u00f3ch znakomitych narciarzy – Stanis\u0142aw Marusarz i Bronis\u0142aw Czech<\/a>. Ten drugi by\u0142 r\u00f3wnie\u017c taternikiem i ratownikiem g\u00f3rskim. Obydwu do\u015bwiadczy\u0142a te\u017c II Wojna \u015awiatowa a dla Bronis\u0142awa Czecha zako\u0144czy\u0142a si\u0119 tragicznie, \u015bmierci\u0105 w obozie koncentracyjnym Auschwitz-Birkenau.<\/p>\n

Podhale a w szczeg\u00f3lno\u015bci Zakopane przyci\u0105ga\u0142o wielu znanych tw\u00f3rc\u00f3w i artyst\u00f3w, kt\u00f3rzy przyje\u017cd\u017cali tutaj zachwyceni okoliczn\u0105 przyrod\u0105. Pierwszym propagatorem Zakopanego by\u0142 Tytus Cha\u0142ubi\u0144ski, kt\u00f3ry wraz z Saba\u0142\u0105 (Janem Krzpetowskim)<\/a> w\u0119drowa\u0142 po szlakach tatrza\u0144skich a tak\u017ce powo\u0142a\u0142 do \u017cycia Towarzystwo Tatrza\u0144skie. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 artyst\u00f3w, kt\u00f3ra tutaj tworzy\u0142a posiada swoje muzea w willach, gdzie mieszkali. Jan Kasprowicz, Karol Szymanowski, Kornel Makuszy\u0144ski<\/a> czy Rafa\u0142 Malczewski<\/a> to tylko niekt\u00f3re nazwiska artyst\u00f3w, kt\u00f3rzy tutaj tworzyli.<\/p>\n

Jak wida\u0107 Podhale to zr\u00f3\u017cnicowany region turystyczny, gdzie miesza\u0142y si\u0119 kultury charakterystyczne dla plemion pasterskich z nap\u0142ywowymi osadnikami. Najbardziej na znaczeniu nabra\u0142o Zakopane, kt\u00f3re sta\u0142o si\u0119 g\u0142\u00f3wnym o\u015brodkiem turystycznym w regionie. To tutaj tworzyli znani arty\u015bci, tury\u015bci przyje\u017cd\u017cali na narty – kwit\u0142o \u017cycie towarzyskie i kulturalne.<\/p>\n

\n
Zima w Zakopanem<\/a><\/h5>\n
Aktywny wypoczynek<\/a><\/h5>\n
<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wi\u0119kszo\u015b\u0107 os\u00f3b uto\u017csamia Podhale z Zakopanem i mieszkaj\u0105cymi tam g\u00f3ralami. Jednak Podhale to bardziej rozleg\u0142a kraina obejmuj\u0105ca znaczny obszar le\u017c\u0105cy u podn\u00f3\u017ca Tatr. Na tym obszarze le\u017cy kilkana\u015bcie gmin a pocz\u0105tki osadnictwa na tych terenach si\u0119gaj\u0105 XIII wieku. Podhale to te\u017c specyficzna kultura charakteryzuj\u0105ca si\u0119 strojami, gwar\u0105 oraz kuchni\u0105. Odwiedzaj\u0105c Zakopane warto te\u017c wybra\u0107 si\u0119 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-3194","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"\nPodhale, jego historia, znane miejscowo\u015bci i osoby z Podhala<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Podhale to region po\u0142o\u017cony u podn\u00f3\u017ca Tatr w dorzecu Dunajca. Poznaj najwa\u017cniejsze miejscowo\u015bci i przeczytaj o jego historii i ludziach, kt\u00f3rzy j\u0105 tworzyli.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"4 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/\",\"url\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/\",\"name\":\"Podhale, jego historia, znane miejscowo\u015bci i osoby z Podhala\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/na-podhalu.jpg\",\"datePublished\":\"2016-06-13T20:01:47+00:00\",\"dateModified\":\"2024-11-17T22:51:12+00:00\",\"description\":\"Podhale to region po\u0142o\u017cony u podn\u00f3\u017ca Tatr w dorzecu Dunajca. Poznaj najwa\u017cniejsze miejscowo\u015bci i przeczytaj o jego historii i ludziach, kt\u00f3rzy j\u0105 tworzyli.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/na-podhalu.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/na-podhalu.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Na Podhalu\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/\",\"name\":\"Zakopane atrakcje turystyczne \u2013 co warto zobaczy\u0107 w Zakopanem\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Podhale, jego historia, znane miejscowo\u015bci i osoby z Podhala","description":"Podhale to region po\u0142o\u017cony u podn\u00f3\u017ca Tatr w dorzecu Dunajca. Poznaj najwa\u017cniejsze miejscowo\u015bci i przeczytaj o jego historii i ludziach, kt\u00f3rzy j\u0105 tworzyli.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"4 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/","url":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/","name":"Podhale, jego historia, znane miejscowo\u015bci i osoby z Podhala","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/na-podhalu.jpg","datePublished":"2016-06-13T20:01:47+00:00","dateModified":"2024-11-17T22:51:12+00:00","description":"Podhale to region po\u0142o\u017cony u podn\u00f3\u017ca Tatr w dorzecu Dunajca. Poznaj najwa\u017cniejsze miejscowo\u015bci i przeczytaj o jego historii i ludziach, kt\u00f3rzy j\u0105 tworzyli.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/#primaryimage","url":"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/na-podhalu.jpg","contentUrl":"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/na-podhalu.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/na-podhalu\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Na Podhalu"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#website","url":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/","name":"Zakopane atrakcje turystyczne \u2013 co warto zobaczy\u0107 w Zakopanem","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3194","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3194"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3194\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3194"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}