{"id":1315,"date":"2011-09-23T11:33:01","date_gmt":"2011-09-23T09:33:01","guid":{"rendered":"http:\/\/www.myzakopane.pl\/?p=1315"},"modified":"2024-11-17T23:56:54","modified_gmt":"2024-11-17T22:56:54","slug":"rafal-malczewski","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/","title":{"rendered":"Rafa\u0142 Malczewski"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"main-left\" src=\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/zimowy-pejzaz-tatrzanski-300x225.jpg\" alt=\"zimowy pejza\u017c tatrza\u0144ski\" width=\"300\" height=\"225\" \/><strong>Malarz, taternik, biesiadnik, podr\u00f3\u017cnik,<\/strong> felietonista, niezwykle popularny w II Rzeczpospolitej &#8211; po wojnie umar\u0142 na obczy\u017anie. <strong>Rafa\u0142 Malczewski<\/strong> to posta\u0107 barwna i tragiczna. Do dzi\u015b pozostaje w cieniu s\u0142ynnego ojca. Urodzi\u0142 si\u0119 24 Pa\u017adziernika 1892 roku w Krakowie, jako syn Jacka Malczewskiego i Marii z Gralewskich. By\u0142a to rodzina z kilkusetletni\u0105 histori\u0105, kt\u00f3r\u0105 stworzy\u0142o kilka osobisto\u015bci \u2013 m.in. prekursor polskiego alpinizmu, romantyczny poeta i obie\u017cy\u015bwiat Antoni Malczewski.<!--more--><\/p>\n<p>Jednak najbardziej znany by\u0142 ojciec Rafa\u0142a \u2013 Jacek, mi\u0119dzynarodowej s\u0142awy malarz &#8211; symbolista, ucze\u0144 Jana Matejki, profesor Krakowskiej Akademii.<\/p>\n<p>Gdy Rafa\u0142 mia\u0142 siedem lat, rodzina <strong>przenios\u0142a si\u0119 do willi \u201ePod Matk\u0105 Bosk\u0105\u201d na krakowskim Zwierzy\u0144cu<\/strong>. Dom pozwala\u0142 na rozwijanie talentu i wyobra\u017ani dzieci. W tamtym okresie wczesnego dzieci\u0144stwa powsta\u0142o wiele portret\u00f3w autorstwa zar\u00f3wno ojca jak i syna. Rafa\u0142 nie by\u0142 dobrym uczniem gimnazjum. Nie by\u0142o to po my\u015bli Jacka, tote\u017c za\u0142atwi\u0142 mu korepetycje u Walerego Goetla, kt\u00f3ry w przysz\u0142o\u015bci mia\u0142 zosta\u0107 profesorem geologii. Pomoc okaza\u0142a si\u0119 korzystna dla m\u0142odego Malczewskiego, kt\u00f3ry z powodzeniem przyst\u0105pi\u0142 do egzaminu dojrza\u0142o\u015bci.<\/p>\n<p>Celem dalszej edukacji <strong>uda\u0142 si\u0119 do Wiednia<\/strong>, gdzie jednak nie m\u00f3g\u0142 zdecydowa\u0107 si\u0119 na wyb\u00f3r \u015bcie\u017cki \u017cyciowej, studiuj\u0105c po kolei: filozofi\u0119, architektur\u0119 i agronomi\u0119. Zainteresowa\u0142y go inne czynno\u015bci \u2013 zabawa, wypady w g\u00f3ry, gra w pi\u0142k\u0119 no\u017cn\u0105 w lokalnym klubie WAF. Jedyne, co ciekawi\u0142o go na studiach, to wyk\u0142ady Ernsta Macha i Zygmunta Freuda. Rafa\u0142 obserwowa\u0142 Pi\u0142sudskiego organizuj\u0105cego manewry wojskowe i pozna\u0142 malarzy, kt\u00f3rzy wywarli na nim wra\u017cenie \u2013 Egona Schiele i Ferdinanda Hodlera. <strong>Ceni\u0142 w nich humor i relatywizm<\/strong>. Po wybuchu wielkiej wojny, w Wiedniu pojawi\u0142 si\u0119 Jacek Malczewski, kt\u00f3ry jako osobisto\u015b\u0107 i wybitny rektor mia\u0142 prawo podr\u00f3\u017cowa\u0107 po ca\u0142ym cesarstwie. Po roku wr\u00f3cili do Krakowa, gdzie Rafa\u0142 prze\u017cy\u0142 swoj\u0105 pierwsz\u0105, nieszcz\u0119\u015bliw\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n<p><strong>\u201eNale\u017ca\u0142 do elity taternik\u00f3w\u201d <\/strong>\u2013 tak opisywano jego pasj\u0119 \u2013 g\u00f3ry, po kt\u00f3rych porusza\u0142 si\u0119 na nartach, oraz jako wspinacz. W wolnych chwilach uczestniczy\u0142 w interwencjach TOPR-u i zawodach narciarskich. W 1917 roku cudem unikn\u0105\u0142 \u015bmierci podczas wyprawy na Zamar\u0142\u0105 Turni\u0119, gdzie zgin\u0105\u0142 jego przyjaciel. Tydzie\u0144 p\u00f3\u017aniej o\u017ceni\u0142 si\u0119 z Bronis\u0142aw\u0105 Dziadosz. W najbli\u017cszych latach z tego zwi\u0105zku urodzili si\u0119 Krzysztof i Zofia. Rafa\u0142 Malczewski &#8211; publicysta <strong>w swoich tekstach promowa\u0142 Zakopane<\/strong>, opisywa\u0142 jego klimat, spos\u00f3b zabawy, podr\u00f3\u017ce. Najwi\u0119cej historii wi\u0105za\u0142o si\u0119 z pija\u0144stwem, kt\u00f3re wg autora jest wpisane w ka\u017cdy, turystyczny pobyt u podn\u00f3\u017ca Tatr.<\/p>\n<div id=\"attachment_1326\" style=\"width: 610px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-1326\" class=\"size-full wp-image-1326\" title=\"Zimowy pejza\u017c tatrza\u0144ski - Rafa\u0142 Malczewski (1933)\" src=\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/zimowy-pejzaz-tatrzanski.jpg\" alt=\"Zimowy pejza\u017c tatrza\u0144ski - Rafa\u0142 Malczewski (1933)\" width=\"600\" height=\"400\" srcset=\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/zimowy-pejzaz-tatrzanski.jpg 600w, https:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/zimowy-pejzaz-tatrzanski-300x200.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><p id=\"caption-attachment-1326\" class=\"wp-caption-text\">Zimowy pejza\u017c tatrza\u0144ski &#8211; Rafa\u0142 Malczewski (1933)<\/p><\/div>\n<p>Wolna Polska przynios\u0142a temu arty\u015bcie p\u0119dzla i s\u0142owa wielk\u0105 s\u0142aw\u0119 i promocj\u0119 \u2013 <strong>wystawy organizowa\u0142 m.in. w Krakowie i Warszawie<\/strong>. W teatrze wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z Witkacym i Ferdynandem Goetlem, napisa\u0142 r\u00f3wnie\u017c scenariusz do filmu \u201eBia\u0142y \u015blad\u201d, kt\u00f3ry by\u0142 wy\u015bwietlany na festiwalu w Wenecji. W grudniu 1939 roku, wraz z \u017con\u0105 opu\u015bci\u0142 Polsk\u0119, udaj\u0105c si\u0119 przez S\u0142owacj\u0119, W\u0119gry, W\u0142ochy, Francj\u0119 a\u017c do Brazylii.<\/p>\n<p>Stamt\u0105d <strong>przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Kanady<\/strong>, w kt\u00f3rej zaistnia\u0142 jeszcze bardziej ni\u017c w ojczy\u017anie, ca\u0142y czas tworz\u0105c i podr\u00f3\u017cuj\u0105c. Po II wojnie Malczewski by\u0142 w PRL-u oczerniany jako bur\u017cuj i pijak, jednak po latach w\u0142adza zmieni\u0142a taktyk\u0119 i w 1959 roku malarz zosta\u0142 zaproszony do komunistycznej Polski, kt\u00f3ra go przerazi\u0142a.<\/p>\n<p>Spowodowa\u0142o to pogorszenie jego stanu zdrowia. Wr\u00f3ci\u0142 do Kanady, dozna\u0142 parali\u017cu lewej strony cia\u0142a, a \u017ce by\u0142 ma\u0144kutem, uniemo\u017cliwi\u0142o to jego dalsz\u0105 tw\u00f3rczo\u015b\u0107 malarsk\u0105. <strong>Zmar\u0142 w 1965 roku, maj\u0105c w sercu Zakopane i dawn\u0105 Polsk\u0119<\/strong>. Nowej nie m\u00f3g\u0142 znie\u015b\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Malarz, taternik, biesiadnik, podr\u00f3\u017cnik, felietonista, niezwykle popularny w II Rzeczpospolitej &#8211; po wojnie umar\u0142 na obczy\u017anie. Rafa\u0142 Malczewski to posta\u0107 barwna i tragiczna. Do dzi\u015b pozostaje w cieniu s\u0142ynnego ojca. Urodzi\u0142 si\u0119 24 Pa\u017adziernika 1892 roku w Krakowie, jako syn Jacka Malczewskiego i Marii z Gralewskich. By\u0142a to rodzina z kilkusetletni\u0105 histori\u0105, kt\u00f3r\u0105 stworzy\u0142o kilka [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1315","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ogolna"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.2 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Rafa\u0142 Malczewski - syn s\u0142awnego ojca<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/\",\"url\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/\",\"name\":\"Rafa\u0142 Malczewski - syn s\u0142awnego ojca\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/zimowy-pejzaz-tatrzanski-300x225.jpg\",\"datePublished\":\"2011-09-23T09:33:01+00:00\",\"dateModified\":\"2024-11-17T22:56:54+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#\/schema\/person\/b1723042f94eb94e503b9aa1de9d7a8a\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/#primaryimage\",\"url\":\"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/zimowy-pejzaz-tatrzanski-300x225.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/zimowy-pejzaz-tatrzanski-300x225.jpg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Rafa\u0142 Malczewski\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/\",\"name\":\"Zakopane atrakcje turystyczne \u2013 co warto zobaczy\u0107 w Zakopanem\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#\/schema\/person\/b1723042f94eb94e503b9aa1de9d7a8a\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8bedbebd0c7174b9a0abb8944ac0825b82766b0a3c87a44820cb9e5c3fd0d67a?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8bedbebd0c7174b9a0abb8944ac0825b82766b0a3c87a44820cb9e5c3fd0d67a?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Rafa\u0142 Malczewski - syn s\u0142awnego ojca","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/","twitter_misc":{"Napisane przez":"admin","Szacowany czas czytania":"4 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/","url":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/","name":"Rafa\u0142 Malczewski - syn s\u0142awnego ojca","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/zimowy-pejzaz-tatrzanski-300x225.jpg","datePublished":"2011-09-23T09:33:01+00:00","dateModified":"2024-11-17T22:56:54+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#\/schema\/person\/b1723042f94eb94e503b9aa1de9d7a8a"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/#primaryimage","url":"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/zimowy-pejzaz-tatrzanski-300x225.jpg","contentUrl":"http:\/\/www.myzakopane.pl\/wp-content\/images\/zimowy-pejzaz-tatrzanski-300x225.jpg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/rafal-malczewski\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Rafa\u0142 Malczewski"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#website","url":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/","name":"Zakopane atrakcje turystyczne \u2013 co warto zobaczy\u0107 w Zakopanem","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#\/schema\/person\/b1723042f94eb94e503b9aa1de9d7a8a","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8bedbebd0c7174b9a0abb8944ac0825b82766b0a3c87a44820cb9e5c3fd0d67a?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/8bedbebd0c7174b9a0abb8944ac0825b82766b0a3c87a44820cb9e5c3fd0d67a?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1315","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1315"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1315\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3575,"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1315\/revisions\/3575"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1315"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1315"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.myzakopane.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1315"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}